Towarzystwo Miłośników Ziemi Nowomiejskiej powstało w lipcu 2000 r. z inicjatywy Jerzego Resickiego, Janusza Laskowskiego, Adama Kopiczyńskiego, Mieczysława Łydzińskiego i Andrzeja Koreckiego. Jak sama nazwa wskazuje zasięg jego działalności obejmuje teren dzisiejszego powiatu nowomiejskiego. Celem Towarzystwa jest krzewienie postaw umiłowania swej miejscowości, jej tradycji i kultury. Cel ten realizowany jest między innymi poprzez upowszechnianie wiedzy o historii Nowego Miasta Lubawskiego i pozostałych miejscowościach powiatu oraz poprzez wspólną troskę o miejsca pamięci i zabytki.

TMZN jest organizatorem wielu wystaw, odczytów, konkursów wiedzy i spotkań o tematyce regionalnej. Dzięki staraniom członków Towarzystwa odsłonięto tablice upamiętniające miejsca pochówku i działalności Friedricha Lange oraz na budynku dawnej siedziby redakcji „Drwęcy” odłonięto tablicę informującą o tym historycznym miejscu. Inne podobne inicjatywy nie zyskały dotąd aprobaty zarządców budynków albo lokalnych władz.

W 2009 roku Towarzystwo było inicjatorem i współorganizatorem wystaw pod patronatem IPN: „Za Świętą Sprawę. Żołnierze Łupaszki” oraz „Sybiracy. Deportacje obywateli polskich w głąb ZSRR 1939-1941”.

Towarzystwo organizuje również imprezy rekreacyjne których celem jest zapoznawanie się z przyrodą historycznej ziemi lubawskiej, najczęściej w połączeniu z promocją miejsc pamięci i zabytków. Najbardziej znane w tym zakresie inicjatywy to organizowany od dziewięciu lat Zimowy Spływ Kajakowy Drwęca-Wel, spływy kajakowe z osobami niepełnosprawnymi oraz rajdy rowerowe na pola grunwaldzkie w rocznicę bitwy.

Przedsięwzięcia TMZN promujące ziemię nowomiejską wielokrotnie relacjonowały media lokalne oraz ogólnopolskie, takie jak: Gazeta Olsztyńska, Gazeta Wyborcza, TVP 1, TVP2, TVP3, Polskie Radio, Radio Olsztyn.

Działalność TMZN została doceniona na najwyższych szczeblach władzy. W 2006 roku minister sportu i turystyki przyznał Towarzystwu medal „Za Zasługi dla Rozwoju Turystyki”, a w 2007 roku trzech jego członków otrzymało takie medale indywidualnie. Prezes Towarzystwa Wojciech Perlik otrzymał w 2004 roku tytuł „Wolontariusza Roku” w ogólnopolskim konkursie Barwy Wolontariatu.